Podcast aflevering 2: Verduurzaming van Monumenten hoeft niet ingewikkeld te zijn

Het kennisnetwerk Duurzaamheid en Innovatie van het Gelders Restauratie Centrum zendt in de komende maanden een serie podcasts uit over verduurzaming van monumenten. In aflevering 2 spreekt host Marjo van Gennip met Martijn Andela, ervaren erfgoedadviseur en medeauteur van het e-book ‘Een warme jas’ over het mooi en goed verduurzamen van oude huizen. Zijn motto: “Er kan best veel als je weet hoe het moet.” Het boek, geschreven naar aanleiding van een uitgebreid project in Ellecom, is inmiddels een begrip onder eigenaren en experts.

Podcast serie

Het kennisnetwerk Duurzaamheid & Innovatie van het Gelders Restauratie Centrum zendt een nieuwe podcastserie uit: ‘Duurzaamheid en Innovatie bij monumenten’. Experts uit het veld gaan in gesprek over actuele thema’s, praktijkervaringen en toekomstgerichte oplossingen voor het verduurzamen van monumenten. De serie is mede mogelijk gemaakt door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) en heeft als doel kennisdeling te stimuleren om de verduurzaming van monumenten in Nederland te versnellen. In de tweede aflevering spreekt host Marjo van Gennip met Martijn Andela, ervaren erfgoedadviseur in de gemeente Rheden en medeauteur van het e-book ‘Een warme jas’ dat in korte tijd enorm populair is geworden.

Noodzaak van verduurzaming

“Het is belangrijk dat monumenten aantrekkelijk blijven om in te wonen en te werken,” zegt Martijn, “en daarvoor is het ook belangrijk dat ze verduurzaamd worden.” Hij is ervan overtuigd dat dat kan. “Uit pilots in de Achterhoek blijkt dat je, met behoud van erfgoedwaarden, ruim 80% in label A of B kan krijgen. Er kan best veel als je maar weet hoe het moet.” Maar daar blijkt vaak de schoen te wringen. “Kennis over verduurzaming én monumentale waarden is nog relatief schaars,” licht Martijn toe, “die moet deels nog ontwikkeld worden door beleidsmakers en professionals, waarbij we moeten voorkomen dat ieder voor zich het wiel gaat uitvinden”.

E-book ‘Een warme jas’

Ervaring met een verduurzamingproject in Ellecom leerde dat een standaardadvies aan een woningtype koppelen niet goed mogelijk is. Dat kan wel goed op een lager niveau, het zogenaamde ‘bouwknoopniveau’. Het verduurzamen van monumenten is maatwerk. “Maar toch ook weer niet,” zegt Martijn, “want ze hebben onderdelen die je iedere keer weer tegenkomt, zoals bijvoorbeeld houten balklagen in een stenen muur of schuiframen.” Daaruit is het e-book ‘Een warme jas’ gegroeid. Het boek is een samenwerking tussen de gemeenten Ede, Rheden en Arnhem en architectenbureau Prent (nu 1m98architecten). Het is gemaakt om de verduurzaming van historische woningen/monumenten te versnellen. Het is in eerste instantie gemaakt voor eigenaren van historische gebouwen, maar wordt nu breed gebruikt door gemeenten, professionals, architecten en in het onderwijs. Het is blijkbaar zo waardevol, dat het binnenkort onder beheer komt van de Stichting ERM. ‘Een warme jas’ is gratis te downloaden, om de kennis zo breed mogelijk te verspreiden. Het bleek in korte tijd aan een grote behoefte te voldoen. Een grote aannemer reageert enthousiast: “Dit gaat heel veel uitvoeringsfouten voorkomen.” Er wordt al gewerkt aan een aantal vervolgboeken.

Luister hier naar aflevering 2 van de podcastserie

Wil je meer weten over de rol van gemeenten bij verduurzaming van monumenten, en de nieuwe serie boeken die voortkomen uit ‘Een warme jas’?
Luister naar de podcast op Spotify, onder de titel ‘Restaureren met beleid’. Ook te beluisteren via Apple Podcasts en YouTube Music